Nieuwe aanpak veenweiden

Een landelijk veenweidenprogramma waarbij de regio aan zet is. Dat is het VIPNL: Veenweiden Innovatieprogramma Nederland. “Dit is voor ons een nieuwe aanpak. We doen een specifiek beroep op de regio’s om zelf initiatief te nemen”, licht Chris van Naarden van het ministerie van LNV toe. “Met de landelijke coördinatie willen we innovaties sneller praktijkrijp maken en voorkomen dat elke regio het wiel apart uitvindt”.

Regio’s aan zet
Volgens Chris van Naarden is zo’n landelijk programma op maat voor de regio een unieke aanpak: “Binnen VIPNL is de regio aan zet. Elke regio kan zelf bepalen aan welk thema er behoefte is en in welke mate. Door zichzelf de vraag te stellen: Waar wil ik met de agrariërs in het gebied mee aan de slag? In de Regiegroep veenweiden zijn voor het VIPNL vier sporen: water, bodem, landgebruik en integrale bedrijfsvoering vastgesteld en onderverdeeld in verschillende thema’s, zie tabel 1. Aan de thema’s Klei in veen, Boeren op hoog water, Natte teelten en Veenmos hebben we prioriteit gegeven deze willen we in 2022 laten starten. Komende jaren is het de bedoeling om ook de andere thema’s op te pakken, zodat zo veel mogelijk onderzoeksvragen worden beantwoord.
Samen met de regio’s zal bepaald worden welke thema’s hierna opgepakt zullen worden, elke regio kan zelf bepalen of ze mee willen doen met het landelijke onderzoek. Als LNV zoeken we de match tussen de landelijke onderzoeksvragen en de vragen die spelen in de regio. We vragen van de regio om ook zelf te investeren, zodat zij kiezen voor innovaties die ze mogelijk daadwerkelijk willen implementeren. Het VIPNL heeft als doel om de gereedschapskist voor gebiedsprocessen zo snel mogelijk vullen. Het moet ten gunste staan van de gebieden en helpen om de klimaatdoelstellingen te behalen.”

Tabel 1: de vier sporen van VIPNL en de onderliggende thema’s

Landelijke aanpak
Van Naarden geeft aan wat het belang is van een landelijk veenweidenprogramma: “Bij de ontwikkeling van innovaties wil je voorkomen dat elke regio het wiel zelf uitvindt. Dat zag je bijvoorbeeld in de eerste jaren van de ontwikkeling van onderwaterdrainage. Elke regio had een eigen pilot en er was geen landelijke coördinatie. Daardoor zag je dat in die pilots los van elkaar dezelfde obstakels tegen kwamen. Dat is zonde en kan dus sneller door gezamenlijk op te trekken en de innovaties landelijk te coördineren.”

Initiatief uit de regio
VIPNL is ontstaan uit een initiatief vanuit de veenweidenregio’s om gezamenlijk op te trekken en de wens vanuit LNV om een landelijk consortium voor innovaties te organiseren. “We waren blij met het initiatief vanuit de regio’s Noord-Holland en Zuid-Holland/Utrecht en Friesland om samen te werken in de aanpak van veenweiden. Als LNV hebben we al goede ervaringen met het landelijk consortium dat zich bezighoudt met broeikasgassen. Dat functioneert goed: landelijk werken we één kant op. Voor innovatie willen we dat ook graag: een landelijk consortium om innovaties snel praktijkrijp te krijgen en daarmee klimaatdoelstellingen te behalen. Dus wij juichen het initiatief vanuit de regio van harte toe. Gezamenlijk met de regio’s zijn we daarom de afgelopen tijd aan de slag gegaan om het VIPNL vorm en inhoud te geven. Ook de regio Overijssel en Groningen zijn hierbij aangehaakt”, licht van Naarden toe.

Aanjager van innovaties
Binnen VIPNL werken we aan innovatie binnen de vastgestelde thema’s. Die thema’s zij het VIC niet vreemd.. Chris van Naarden licht toe welke rol hij voor VIC ziet: “VIC zie ik als aanjager van het programma. En ook als een partner die verder kijkt naar de innovaties die nodig zijn om de klimaatdoelstellingen van 2040/2050 te behalen. Innovaties die makkelijker te implementeren zijn op het melkveebedrijf willen we zoveel mogelijk op het erf bij melkveehouders in de regio uittesten. Maar er zijn ook thema’s die nog experimenteel zijn. Samen met VIC bekijken we hoe we deze innovaties doorontwikkelen en praktijkrijp maken.”

Bent u actief in de genoemde regio’s (Noord-Holland, Zuid-Holland/Utrecht, Friesland en Overijssel/Groningen) en heeft u vragen? Neem dan contact op met Chris van Naarden, via [email protected]

Wilt u meedenken met de thema’s waar VIC binnen VIPNL als eerste mee van start gaat (Boeren op hoog water en Klei in veen)? Neem dan contact op met Frank Lenssinck, via [email protected]